Tıbbi cihaz ve cerrahi aletler üretiminde Samsun marka şehir

Ahmet Aydemir
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

İçindekiler

Tıbbi cihaz ve cerrahi aletler üretiminde dünyanın 3 merkezinden biri olan Samsun’da faaliyet gösteren AYSAM 20 bin çeşit ürünle 80 ülkeye ihracat yapıyor. AYSAM’ın başarı hikayesini yönetim kurulu başkanı Ahmet Aydemir ile konuştuk.

Tıbbi cihaz ve cerrahi aletler üretiminde Samsun marka şehir haline geldi. Yüksek teknoloji makine parkı ile 5 bin metrekare alanda üretim yaptıklarını anlatan Opr.Dr.Ahmet Aydemir, Samsun’un özgün içerik platformu www.kanaldaa.com’a önemli açıklamalar yaptı. Sorular bizden, yanıtlar Aydemir’den…

Opr. Dr. Ahmet Aydemir kimdir? Bize yaşam yolculuğunuzdan bahseder misiniz?

1968 doğumluyum. Sırası ile Samsun Anadolu Lisesi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi’ni (İngilizce) bitirdikten sonra Ankara Numune Hastanesi’nde ortopedi ihtisasını tamamladım. Samsun Devlet Hastanesi’nde yaklaşık 10 yıl ‘ortopedi uzmanı’ olarak çalıştım. 6 yıl kadar bir süre özel hastane işletmeciliği yaptım. Yaklaşık 20 yıldır da ‘ortopedik implant’ imalatı, ihracatı yapan bir firmam var. Halen bu firmamın yönetim kurulu başkanlığını yapıyorum. Yine Samsun’daki tıbbi cihaz üreticilerinin bir araya gelerek kurduğu ‘Samsun Medikal Sanayii İnovasyon Kümesi Derneği’ MEDİKÜM’ün 10 yıla yakın bir süredir başkanlığını yürütüyorum. Aynı zamanda Türkiye genelinde  ortopedik ve omurga cerrahisi ürün grubunda üretim yapan firmaların bir araya gelerek kurduğu ‘Tıbbi Malzeme Üreticileri ve Sanayicileri Derneği’ (TÜSAN) ‘nin de başkanlığını yapmaktayım. Evliyim, ikisi tıp fakültesi öğrencisi olan üç çocuk babasıyım.

Tıbbi Cihaz ve Cerrahi Aletler
Tıbbi cihaz ve cerrahi aletler üretiminde Samsun’un marka şehir olduğunu söyleyen Ahmet Aydemir, sektörün durumunu değerlendirdi.

Doktor olarak başladı, üretime geçiş yaptı

Bu sektöre ne zaman ve nasıl girdiniz?

1986 yılında tıp tahsiline başlayarak tıbbi cihaz endüstrisiye tanışmaya başladım. Ancak 1992 yılında ortopedi ve travmatoloji uzmanlık eğitimimin başlamasıyla birlikte ameliyatlarda kullandığımız ortopedik implantlarla daha fazla haşır neşir olmaya başladım. Bir taraftan da ameliyatlarda kullandığımız cihazların ne işe yaradığı, nasıl olması gerektiği, nasıl üretildiği gibi konular bende merak uyandırdı. İhtisasımı tamamladıktan sonra Samsun Devlet Hastanesi’nde göreve başladığım zamanlarda, hastalarda kullandığım bir kısım cihazlarda ortaya çıkan sıkıntıları yerel imkanlarla ortadan kaldırmaya yönelik çabalarım sonucunda kendimi sahanın, sanayinin ve üretimin içerisinde buldum. Zaman içerisinde sanayi ile birlikte iç içe olma durumum giderek arttı.

Kaç çeşit ürün üretiyorsunuz ve hammaddeyi nereden temin ediyorsunuz?

Yaklaşık 20 bin çeşit ürün üretimi yapmaktayız. Ana ürün gruplarımız; ortopedik travma implantları, ortopedik eklem protezleri, ortopedik cerrahi alet setleri, ortopedik cerrahi aletler, cerrahi alet sterilizasyon kutuları şeklinde tanımlayabiliriz. Kullandığımız hammaddeler özel çelik, alüminyum, peek, fiber carbon ve titanyum alaşımlar olup yurtdışı menşeli hammaddelerimiz genellikle yurt dışındaki hammadde üreticisi firmalardan doğrudan tedarik etmekteyiz.

5 kıta 80 ülkeye ihracat

Hangi ülkelere ihracat yapıyorsunuz?

Dünyanın 5 kıtasında 80’den fazla ülkeye ihracat yapmaktayız. Bu ülkeler arasında Almanya, İngiltere, Fransa, İtalya, İspanya gibi Avrupa ülkelerinin yanı sıra ABD, Kolombiya, Arjantin, Peru gibi Kuzey ve Güney Amerika ülkeleri bulunmakta. Ayrıca Suudi Arabistan, Irak, Katar, Ürdün gibi Ortadoğu ülkeleri, Mısır, Tunus, Cezayir, Fas, Güney Afrika, Kenya, Nijerya gibi Afrika ülkeleri, Tayland, Singapur, Vietnam gibi Asya ülkeleri de mevcut.

Tıbbi Cihaz ve Cerrahi Aletler
Ahmet Aydemir, 5 kıta 80 ülkeye ihracat yaptıklarını ifade etti.

Vietnam’a ihracatınızın hikayesini anlatır mısınız?

Vietnamlı müşterimizle tanışmamız yaklaşık 15 sene önce Almanya’da Medica Fuarı sırasında olmuştu. Önceleri küçük ve seyrek siparişlerle başlayan iş birliğimiz yıllar içerisinde artarak bugünkü hacimlerine ulaştı.

Cerrahi alet dünyada kaç ülkede üretiliyor ve ülkemiz bu konuda kaçıncı sırada?

Cerrahi aletlerle ilgili olarak dünyada üç kümelenme merkezi var. Bunlar; Tuttlingen (Almanya), Sialkot (Pakistan) ve Samsun. Bu üç kümelenme merkezinin birbiriyle de alışverişleri oluyor. Ülkemiz, kümelenmeleri, büyüklük ve teknoloji ölçeğinde değerlendirdiğimizde üçüncü sırada yer alıyor. Büyüklükte Sialkot, teknolojide Tuttlingen birinci sırada.

“Tıbbi cihaz ve cerrahi aletler hayati öneme haiz”

Tıbbi cihaz ve cerrahi el aletleri konusunda dünya pazarının dağılımı nasıl?

Elimizde cerrahi aletler pazarı hakkında özellikli bir çalışma olmamakla birlikte tüm tıbbi cihazlarda dünya pazarının 2020 yılı büyüklüğü 500 milyar USD civarında. Bu pazarın yüzde 90 kadarına yaklaşık 30 küresel firmanın sahip olduğunu belirtmek isterim. Ülkemizin bu pazarda yüzde 0.08 oranında bir paya sahip olduğunu söyleyebilirim.

Cerrahi Aletler
Cerrahi aletler üretiminde Samsun’un dünyanın 3 merkezinden biri olduğu ifade edildi.

Küresel markaların yerel markaları satın alarak/rekabet ederek yutmalarının dünyaya yansıması nasıl olmaktadır?

Bu yaklaşım tekelleşmeye ve sağlık açısından kontrolünüzü bu tekellere teslim etmeye doğru giden bir süreçtir. Tıpkı savunma sanayinde olduğu gibi stratejik öneme haiz tıbbi cihaz ve ilaç sektörü için bu tür yaklaşımlar, ülkelerin gelecekleri açısından ciddi riskleri de beraberinde getirmekte. Bu sebeple bunun önüne geçecek tedbirlerin alınması, yerli firmaların özellikle pandemi döneminde ayakta tutulması ülkemiz açısından hayati öneme haizdir.

“Devlet bu planın her yerinde olmalı”

Sektörün en az savunma sanayi kadar önemli olduğu pandemi sürecinde görüldü. Aselsan, Bayraktar ve Arçelik birlikte solunum cihazı üreterek ülkemizdeki ani talebi karşıladıkları gibi iyi rakamlara ihtiyacı olan ülkelere de ihraç etti. Buradan hareketle izlenmesi gereken yol, yapılması gereken stratejik plan nasıl olmalı? Devlet bu planın neresinde olmalı?

Devlet, tıpkı savunma sanayinde olduğu gibi bu planın her yerinde olmalıdır. Bu anlamda tıbbi cihaz sektörüne yönelik, ‘Cumhurbaşkanlığı Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Kurulu’ tarafından derneğimizden görüş istendi. Buna binaen ‘8 Haziran 2020’ tarihinde görüşümüzü ilettik. Yazımızda, ‘Sağlık Endüstrileri Başkanlığı’nın kurularak sektörün bu başkanlık üzerinden yönetilip yönlendirilmesini önermiştik. Bu yazımızdan yaklaşık 6 ay sonra böyle bir başkanlığın kurulma çalışmalarının başlatılmış olması bizleri umutlandırmıştır.

Gerçek şudur ki; yerli tıbbi cihaz firmalarımızın sermaye derinlikleri küresel firmalarla rekabete girmelerine olanak sağlamamakla beraber, devlet tarafından desteklendikleri takdirde tıpkı savunma sanayinde olduğu gibi büyük işler başarabilecek kapasiteye sahiptir.

Medikal Sanayi
Türkiye dünya çapındaki üretimi ile önemli bir ekonomik girdi sağlıyor.

Bu konu neden bu kadar önemli?

Tıbbi cihaz endüstrisi ülkemizde gelişimini kendiliğinden sürdürmeye çalışan bir alandır. Önümüzdeki yıllarda tıbbi teknolojilerin, biyolojik ve nano teknolojilerin çok daha fazla öneme sahip olacağı düşüncesindeyim. Bu nedenle Biyo savunma sistemlerinin çokça konuşulacağı bir döneme girilirken bu başkanlığın yerli endüstriyi desteklemesi, disipline edip yönlendirmesi azami önem arz etmektedir.

Ülkemizde ve dünyada bu sektörde kaç kişi çalışıyor ve istihdam ediliyor. Ekonomik geliri ne kadar?

Avrupa’da tıbbi teknoloji sanayinde çalışan sayısı 650 bin çalışan var. Tıbbi teknoloji sanayinde bu sayı ABD’de de 520 bin civarında. Bizde ise 20 bin ila 30 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. Avrupa ve Amerika ile kıyaslandığında bu sayının ne kadar düşük olduğunu bir kez daha görmekteyiz. Açıkçası bu konularda yeterince istatistik olmadığı için ekonomik gelir düzeylerini de gerçekçi ifade edemiyoruz.

Bölgede 50 firma var

Samsun Türkiye’de ve dünyada bu işin neresinde? Samsun’un sektördeki varoluş hikayesinden bahseder misiniz?

Samsun’da bu sektör silah tamirinden cerrahi alet tamirine geçişle başladı. Yaklaşık 40 yıl kadar önce başlayan sektörde, katma değerli imalatın farkına varan üreticiler ürün çeşitlerini artırdı. Üstelik imalatlarını da büyüterek üretmeye devam ettiler. Öte yandan bölgemizde irili ufaklı 50 kadar firma imalat yapıyor. Halen bu imalat kalemleri içerisinde bir çok ürün var. Cerrahi aletler, ortopedik travma plak ve vidalarıyla eklem protezleri, sterilizasyon kutuları, hastane gaz sistemleri, hasta başı ünitelerinin yanı sıra, ameliyathane pendantları, hasta sedyeleri, farmasötik ampuller gibi çok sayıda ürün bulunuyor.

Cerrahi Aletler
Aysam Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Aydemir, 20 bin çeşit ürün ürettiklerini dile getirdi.

Yatırım yapmak isteyenlere MEDİKÜM’den destek

Bu alana yönelik yatırım yapmak isteyen girişimciler işe nereden başlamalılar?

Sektöre yatırım yapmak isteyenler öncelikle pazar, ilgili mevzuat, sertifikasyon gibi araştırmalarını yapmalıdır.  Daha sonra imalat yeterliliklerini gözden geçirmelidir. Ayrıca son dönemde Avrupa Birliği tarafından uygulamaya konulan uygulamalar var. Ülkemizin de kabul edip resmi gazetede yayınladığı MDR (Tıbbi Cihaz Tüzüğü) uygulamaları sıkı denetimleri ve yaptırımları da beraberinde getirdi. Bu anlamda yatırımcılar MEDİKÜM’den destek talep edebilir.

Sektör nitelikli ara teknik ve teknik personel ihtiyacını nasıl karşılıyor?

Bunun temeli eski valilerimizden Sayın İbrahim Şahin döneminde atıldı. MEDİKÜM ve Milli Eğitim Müdürlüğü arasında valiliğimiz öncülüğünde protokol imzalandı. Bu kapsamda imzalanan protokolle kurulan, ‘Tıbbi Cihaz Teknolojileri Meslek Lisesi’ personel ihtiyacımızı karşılıyor. Bunun dışında OMÜ Yeşilyurt Meslek Yüksek Okulu ve Samsun Üniversitesi başta olmak üzere bir çok üniversitemizde bulunan biyomedikal ve tıp mühendislikleri mezunlarıyla da teknik personel ihtiyaçları karşılanıyor.

MEDİKÜM’ün hikayesi

Samsun’da başlayan cerrahi el aletleri imalatı günümüzde nerelere gelmiştir?

Samsun’da bugün dünya standartlarında tıbbi cihazlar üretiliyor. Bu ürünler dünyanın birçok ülkesine ihraç ediliyor. Üstelik devlet tarafından yeterince desteği gördüğü takdirde bu sektörün Samsun ve yakın bölgenin işsizlik ve ekonomik sorunlarını çözeceği düşüncesindeyim.

Medikal Sanayi Kümelenme Derneği (MEDİKÜM)’nin başkanlığını da yapıyorsunuz. Derneğin oluşum hikayesini ve geldiği noktayı anlatır mısınız?

Derneğimizin kurulumunda dönemin valisi Sayın Hüseyin Aksoy’un katkısı büyük. Bu sayede Kümelenme Derneği olarak Valimiz Aksoy’un teşvikiyle kurulan derneğimiz eğitime de çok önem verdi. Biyomedikal ön lisans programlarının kurulması için adım attık. Böylece Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nde biyomedikal ön lisans programı kuruldu. Üstelik biyomedikal mühendisliği lisans programı da Samsun Üniversitesi’nde kuruldu. Ayrıca Samsun Valiliğimizin destekleriyle Cerrahi Aletler ve Sağlık Müzesi kuruldu. Ayrıca Ticaret Bakanlığı’nın katkılarıyla URGE projesi uygulandı. Proje kapsamında Almanya ve Cezayir’de uluslararası iki adet sektörel fuara katılım sağlandı. Bu süreçte firmalarımız arasında da iş birliği gelişti.

Ortopedik alet
Aysam tarafından üretilen cerrahi aletler dünyanın dört bir yanına ihraç ediliyor.

Samsun bu sektörde önemli bir şehir. Tıbbi cihaz ve cerrahi el aletleri noktasında markalaşmasını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Tıbbi cihaz üretim kültürüyle Samsun artık ‘tıbbi cihaz’ konusunda marka şehir konumuna geldi. Ayrıca Samsun bu marka değerini yükseltebilecek bir altyapıya sahip. Bunun kamu tarafından daha fazla desteklenmesi gerekli.

“Büyük ortak ayrılınca faaliyete geçemedik”

MediClust A.Ş. firmasının kuruluşu ve gelinen noktadan bahseder misiniz?

Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın onayı ile Mediclust A.Ş. firmasını kurduk. Maalesef büyük ortak Samsun Büyükşehir Belediyesi’nin ortaklıktan çekilmesi sonucunda ‘Mediclust A.Ş.’ faaliyete geçemedi. Mediclust ismi şu anda MEDİKÜM ve ülkemizdeki diğer medikal kümelerinin ortak platformunun ismi olarak kullanılmaktadır. İnşallah bir gün çatı şirket olarak adını tüm dünyaya duyurmak mümkün olur.

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
0
vir_sl_
Virüslü
Tıbbi cihaz ve cerrahi aletler üretiminde Samsun marka şehir

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Giriş Yap

Kanaldaa ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!